ویتامین د، ویتامینی مهم و مرموز

ویتامین D آیا یک داروی شگفت انگیز است؟

ویتامین D یک ماده مغذی مهم برای تقویت استخوانهاست. علاوه بر این ویتامین D سیستم ایمنی را تقویت کرده و کارکرد عضلات را بهبود می بخشد، قلب را سالم نگه داشته و در رشد مغزی تاثیر داشته باشد. ویتامین D وقتی پوست در معرض آفتاب قرار گیرد بوسیله بدن ساخته می شود. بنابراین آفتاب گرفتن مناسب و به اندازه برای ساخت ویتامین D لازم است.

بدن شما برای جذب کلسیم و فسفر به ویتامین D نیاز دارد تا استخوانهای شما قویتر شوند پس کمبود ویتامین D می تواند منجر به ریکتز rickets در کودکان و حالتی موسوم به اوستئوپروزیس در بزرگسالان شود.

ویتامین دومولتیپل اسکلروزیس :

سطح بالای ویتامین D در خون با کاهش ریسک ابتلا به بیماری multiple sclerosis (MS) در ارتباط است. مطالعه اخیر نشان می دهد که ویتامین D ممکن است پیشرفت بیماری را کند نماید، اما چگونگی ارتباط بین این دو واضح نیست و آیا این که کمبود ویتامین د منجر به MS می شود و یا برعکس کمبود ویتامین د در نتیجه بیماری است.

 

ویتامین د و دیابت:

برخی تحقیقات نشان می دهد که ویتامین د باعث تنظیم سطح گلوکز خون بخصوص در افراد مبتلا به دیابت نوع II می شود. علاوه بر این ویتامین د به جذب کلسیم کمک می کند و خود کلسیم در تنظیم قند خون دخالت دارد. مطالعات نشان می دهد که افراد با سطح پایین ویتامین د در خون ریسک بیشتری برای ابتلا به دیابت نوع II دارند.

 

ویتامین د و کاهش وزن:

چاقی یک ریسک فاکتور برای کاهش ویتامین د بدن است، چون حمل و مدیریت وزن زیاد احتیاج به ویتامین زیادتری هم دارد!

مطالعات نشان داده که کمبود ویتامین د ممکن است باعث افزایش وزن شود. یک مطالعه کوچک دیگر نیز نشان می دهد که زنان با سطح پایین ویتامین د ممکن است بیشتر در معرض افزایش وزن باشند.

 

اصطلاح : Low “D” and Depression

ممکن است رابطه زیادی بین پایین بودن سطح ویتامین د و افسردگی وجود داشته باشد. مظالعات در این زمینه نتایج مبهم و گیج کننده ای دارند و مطالعات بیشتری لازم است. ویتامین د به تنهایی افسردگی را خاموش نمی کند بلکه در بیمارانی که آنتی دپرسانت مصرف می کنند به درمان کمک می کند.

 

 چگونه خورشید به تو ویتامین د می دهد؟

آسانترین روش برای دریافت ویتامین د در معرض گیری پوست در مقابل نور آفتاب بخصوص اشعه ی UVB می باشد. هر چه این زمان بیشتر باشد، میزان ویتامین د ساخته شده هم بیشتر می شود. شما فقط به نصف زمانی که طول می کشد تا پوستتان در مقابل آفتاب سرخ شده و یا شروع به برنزه شدن کند، نیاز دارید تا ویتامین د کافی برایتان ساخته شود مثلا اگر زمان آفتاب سوختگی پوست شما نیم ساعت باشد یعنی در عرض نیم ساعت آفتاب سوخته می شوید شما برای دریافت ویتامین د به ۱۵ دقیقه زمان نیاز دارید.

هر چه پوست تیره تر باشد این زمان طولانیتر می شود.

 

ناهار شما و ویتامین د:

عموما آفتاب گیری بهترین روش دریافت ویتامین د کافیست اما بعضی از مواد غذایی هم دارای ویتامین د کافی برای برآوردن نیاز شما هستند مانند غذاهای دریایی: ماهی سالمون و کبد ماهیهای دیگر، جگر گاو، زرده تخم مرغ ، شیر و …

 

مکملهای ویتامین د:

اگر شما به حد کافی آفتاب نمی گیرید و غذاهای غنی از ویتامین د نمی خورید در این موارد پزشک شما ممکن است برایتان مکملهای ویتامین د را در نظر بگیرد؛ در اصل دو نوع از ویتامین د وجود دارد نوع ارگوکلسیفرول یا ویتامین D2 که در غذاها یافت می شود و نوع دیگری از آن با نام کوله کلسیفرول یا ویتامین D3 که در بدن با کمک نور خورشید ساخته می شود. اکثر قریب به اتفاق مکملهای ویتامین د بصورت D3 هستند. پرل، قرص و آمپول که منشا حیوانی دارند.(قابل توجه گیاهخواران!!)

 

آیا شما کمبود ویتامین د دارید؟

در زیر چند ریسک فاکتور ذکر شده است که تا حد زیادی قابل کنترل هستند

آغفتاب گیری بسیار کم

استفاده همیشگی از کرمهای ضد آفتاب

پوشش همیشگی پوست

چاقی یا جراحی بای پس گوارشی

زندگی در نواحی شمالی زمین که نور آفتاب کمی می بینند

عدم استفاده از مکملهای ویتامین د در نوزادی (قطره های ویتامین آ + د)

 

اما ریسک فاکتورهایی که غیر قابل کنترل هستند:

پوست تیره

پیری

حاملگی

 

نشانه های کمبود ویتامین د:

نشانه های کمبود ویتامین د خیلی عمومی هستند مانند درد و سرگیجه اما اگر کمبود ویتامین د شدید باشد نشانه هایی مانند درد استخوان و کاهش حرکت ممکن است رخ دهد.

در بزرگسالان کمبود شدید ویتامین د استئومالاشی

 

 تست کلینیکی ارزیابی سطح ویتامین د:

یک تست ساده خون با نام آزمایش ۲۵(OH)D

 

مقدار مورد نیاز ویتامین د:

۶۰۰ واحد بین المللی IU در روز بر اساس توصیه از سن ۱ الی ۷۰ سالگی. نوزادان زیر ۱ سال ۴۰۰ واحد روزانه، بزرگسالان بالای ۷۱ سال ۸۰۰ واحد بین المللی. ویتامین د بالای ۴۰۰۰ واحد در روز منجر به عوارض شدیدی مانند بی اشتهایی، پر ادراری، آریتمی قلبی و سنگ کلیه می شود. سمیت آن باعث آسیبهای شدید به کلیه، قلب، رگهای خونی می گردد.

 

داروهایی که با ویتامین د تداخل دارند:

مکملهای ویتامین د با برخی از داروها تداخل داشته باشند. استروئیدها می توانند در متابلیسم ویتامین د تداخل کنند و بر جذب کلسیم اثر داشته باشند. داروهای کاهش وزن مانند اورلیسات (ونوستات، زنیکال) و داروی کاهنده کلسترول با نام کلستیرامین جذب ویتامین د و همچنین سایر ویتامینهای محلول در چربی را کم می کنند .

داروی ضد صرع فنوباربیتال و فنی توئین متابلیسم ویتامین د را فزایش داده و باعث کاهش جذب کلسیم می شوند. استاتین ها و دیورتیک ها سطح خونی ویتامین د را افزایش می دهند.


ویتامین د و انواع سرطانها:

برخی مطالعات جسته گریخته نشان دهنده ارتباط برخی از سرطان ها با کمبود ویتامین د می باشد؛ هر چند مطالعات دقیقتری برای اثبات این نکته باید انجام شود.

نقش ویتامین د در پیشگیری از بیماریهای قلبی و تا حد زیادی ثابت شده است اما مطالعات کافی وجود ندارد.

 


برای ارسال نظر ثبت نام نمایید